Ergenlerin kişilik özellikleri ile sanal zorbalık kullanmaları

Ergenlerin kişilik özellikleri ile sanal zorbalık kullanmaları hakkında yazılan araştırma önerisidir.

1-ARAŞTIRMANIN KONUSU

Ergenlerin Kişilik Özellikleri İle Sanal Zorbalık Kullanmaları arasındaki ilişkinin incelenmesi

 

SOSYAL MEDYA

Genel kabul görmüş ortak bir sosyal medya tanımına rastlanmamasına rağmen, sosyal medya kavramından sosyal içerikli web siteleri kastedilmektedir (Köksal ve Özdemir, 2013: 125). Bununla birlikte, sosyal medyayı; “kullanıcıların bilgilerini, görgülerini, ilgi alanlarını internet ya da mobil sistem aracılığı ile paylaştıkları sosyal platformlar” olarak tanımlamak mümkündür. Bu sosyal platformlar genel olarak;sohbet odaları, tartışma forumları, lokasyona dayalı hizmetler, sosyal ağ hizmetleri, sosyal rehberler, sosyal imleme, sosyal itibar ağları, webloglar, bloglar, podcastler, videocastler, wikiler, Facebook, Twitter gibi uygulamaları kapsamaktadır (Eröz ve Doğdubay, 2012: 134, Kartal, 2013: 164). Görüldüğü gibi, sosyal medya sosyal etkileşim merkezli olarak tasarlanmış, çevrimiçi araçları anlatmaktadır (Bertot vd., 2012: 30).(akt: Aktan,E. 2015)

Hızlı bir trend içerisinde olan sosyal medyada, zaman ve mekan sınırlaması olmadan paylaşım ve tartışma yapılabilmektedir. İçinde, sosyal medya ajansları, uzmanları, bloggerlar, stratejistler ve teknoloji şirketlerini barındıran sosyal medya platformu, bu bakımdan bünyesinde birbirinden farklı birçok iş kolunu barındırır. Bunlara ek olarak sosyal medya, bir kitle iletişim aracı olması açısından, radyoyu çoktan geride bırakmış, televizyonu da geride bırakmak üzere olan birbirinden farklı yayın organlarını kapsayan bir yayın platformudur (Kartal, 2013: 161).

 

İletişimi kolaylaştırıcı, internet tabanlı teknolojiler (CampbellandPastina, 2010: 1193; Carton, 2009) olarak nitelenen sosyal ağ siteleri incelendiğinde bu siteleri aşağıdaki gibi sınıflandırmak mümkündür (Onat ve Alikılıç, 2008: 1119-1120)).(akt: Aktan,E. 2015)

  1. Genel kullanıma açık, daha çok gençlerin kullandığı siteler; Facebook, Orkut, Yonja, MySpaces, OpenSocial, Twitter, Whatsapp, LinkedIn, vb.
  1. İş ağları (businessnetworks); LinkedIn, BNI, GBN, Cember.net, Xing.com, Ryze
  1. Uzmanların ve ilgi alanlarının sosyal ağları; Mediapost.com, Marketing Professionals network (mpn.boston.org), pazarlama amaçlı Arkamarka.com
  1. Etnik ağlar; Cyworld (Güney Kore), AsianAvenue (Asya), BlackPlanet (siyahlar), Corazons.com (İspanyol asıllılar)
  1. Flört ağları; Siberalem.com, Yonja.com, İslami evlilik ve flört ağları; islamievlilik.com, habibimol.com gibi.
  1. Etnik flört ağları; ethnicdatingnetwork.com
  1. Kadın çalışanların ağları; wibn.co.uk, womanowned, cdbizwomen.com, viwbn.org
  2. Belirli yaş gruplarına hitap eden ağlar; SagaZone (50’lerin üstündekiler için Saga tatil ve sigorta şirketinin kurduğu ağ)
  1. Yerel topluluklar oluşturmak için kurulan ağlar; ResidentsHQ (İngiltere’de kurulan ağın amacı büyük binalarda yaşayan insanların online iletişim ortamlarını kurmalarını amaçlar)
  2. Diğer ağlar

Sosyal medyada, kullanıcı tarafından oluşturulan içeriğin, kendisi veya başkaları tarafından yeniden düzenlenebilmesi mümkündür. Yani kontrol kullanıcıdadır (Tosun, 2014: 645). Bu nedenle hızlı bir gelişme göstermektedir. 21. Yüzyılın ilk çeyreğine damga vuran sosyal medya, haberleşmeden iletişime, markalaşmadan pazarlamaya, siyasi karar alma süreçlerinden ekonomik düzenlemelere ve daha birçok alana yayılımı son derece hızlı ve güçlü olan bir uygulama alanıdır. Bilgi teknolojilerinin geldiği son aşama olarak adlandırılan sosyal medya geleneksel medya şekillerinin üzerine şerit çekmiş ve kullanım oranları ile yerini sağlamlaştırmaktadır. Artık siyasi güçler de dahil olmak üzere karar alma ve ikna etme süreçlerinde sosyal medyaya başvurulmaktadır (Kartal, 2013: 164). Bu etkin iletişim teknolojileri Web 2.0 araçlarının ürünü olarak da bilinmektedir.

Geleneksel medyanın rolünü büyük çoğunlukla üstlenen sosyal medya sunduğu geniş uygulama alanıyla kullanıcılara geniş bir alan sunmaktadır. Bu yönüyle günümüzün en ideal iletişim aracı olarak faaliyet göstermektedir. Ancak, sosyal medyada karşılaşılan olumsuzluklar da günlük hayatta karşımıza çıkmaktadır.(akt:Aktan,E. 2015. )

 

 

SİBER ZORBALIK

Teknolojideki gelişmeler, hayatımızı birçok alanda rahatlattığı gibi kimi olumsuzluklara da neden olmaktadır. Cep telefonları ve internetin günümüzde en yaygın kullanılan iletişim aracı olması, siber alemdeki nefreti ve tehditleri de arttırmaktadır (Bayram ve Saylı, 2011: 143). Bilişim ve iletişim teknolojilerinin birçok faydası olmasına rağmen sınırsız, denetimsiz ve kontrolsüz kullanımı bazı olumsuzlukları da beraberinde getirmektedir. (Peker vd., 2012: 187).

Bu olumsuzluklardan biri de literatürde “siber zorbalık” olarak tanımlanmaktadır. Siber zorbalık (CyberMobbing, CyberBullying, E-Mobbing), sanal ortamda modern iletişim araçları kullanılarak başkalarına kasıtlı olarak hakaret edilmesi, aşağılanması, dışlanması, onların tehdit, teşhir ya da rahatsız edilmesidir (Bayram ve Saylı, 2011: 143). Bir başka tanımda ise, siber zorba davranışlar, interneti ve mobil telefon kullanımını içeren bir tür zorbalık olarak tanımlanmaktadır. Benzer şekilde, başka bir araştırmacı siber zorbalığı; e-posta, cep telefonu ve yazılı mesaj gönderme gibi bilgi ve iletişim teknolojilerini içeren, kişisel web sitesi çökertme ve bilgilere zarar verme gibi eğilimleri gerektiren, zorba davranış türü olarak tanımlanmaktadır (Li 2007’den aktaran Şahin vd., 2010: 259). Siber zorbalık geniş bir bakış açısıyla bir saldırgan ya da zorba tarafından internet yoluyla ya da kablosuz iletişim araçlarıyla, başlayan uygunsuz, istenmeyen sosyal davranışlardır (Piotrowski, 2012: 44).

Siber zorbalık, internet üzerinden e-postalar, facebook, MSN Messenger gibi anlık mesaj sistemlerinde, sosyal ağlarda ya da sitelere videolar yüklenerek gerçekleşebileceği gibi, SMS’lerle ya da rahatsız edici telefon aramalarıyla cep telefonu yoluyla da yapılabilmektedir. Çoğu durumda kimliğini gizleyen saldırganın bu davranışlarının uzun süre devam ettiği görülmektedir. Bir eylemin siber zorbalık olarak adlandırılabilmesi için bilgisayar, cep telefonu ve diğer elektronik araçların kullanımı şartıyla aşağıdaki özelliklere sahip olması gerekir (Yaman vd, 2010):

 

 

  • Israr Edicilik: Bir davranışı yapmak için önceden tasarlama,
  • Tekrar Etme: Zorba davranışlarını aynı biçimde ve sürekli gösterme,
  • Zarar Verme: Zarar vermenin amacı başkalarına acı çektirme.

 

Siber zorbalık davranışlarını inceleyen Willard (2007) bu davranışları “aşağılama, kimliğine bürünme, özel bilgileri paylaşma ve sahtekârlık, dışlama, sanal takip ve sanal taciz” olmak üzere yedi grupta ele almıştır.

  Aşağılama: Kurban hakkında, doğru olmayan, ona zarar veren, acımasızca yapılan konuşmalardır. Sanal ortamlarda başkalarını küçük düşürecek ve utandıracak şekilde ad takma da aşağılamanın bir boyutu olarak düşünülmektedir.

 

Kimliğine bürünme: Zorbanın kurbanın hesabını ele geçirerek başkalarına olumsuz, saldırgan ve uygunsuz mesajlar göndererek veya konuşmalar yaparak onun ilişkilerine müdahale etmesidir.

 

  Özel bilgileri paylaşma ve sahtekârlık: Kişiler arası olan özel konuşma veya utandırıcı olabilecek görüntülerin sanal ortamlarda başkalarına gönderilmesi ya da yönlendirilmesidir.

 

 Dışlama: Elektronik ortamlarda belirli bir grup tarafından istenmeyen bir kişinin etkinliklere katılımının engellenmesi veya kısıtlanmasıdır.

 

 Sanal takip: Tekrar eden bir şekilde tehdit ve korkutma amaçlı istenmeyen mesajların gönderimidir.

 

 Sanal taciz: Saldırganca bir tutumla önceden hedeflenmiş kimselere tekrar eden mesaj gönderimidir (Willard 2007’den aktaran Yenilmez ve Seferoğlu, 2013:422-423).

 

İnternet ve siber zorbalığın olumsuz etkileri, sosyal medyayı kullanan herkeste görülebileceği gibi, özellikle çocuklar ve gençler üzerinde daha yoğun görülebileceğiyle ilgili literatürde araştırmaların olduğu görülmektedir. Bu araştırmalardan birinde Canbek ve Sağıroğlu (2007: 35), çocuklar ve gençlerin internet ve bilgisayar teknolojilerini kullanırken teknik, fiziksel, sosyal ve psikolojik açıdan şiddete, zorbalığa maruz kalabileceklerini, bu nedenle internet ve bilgisayar teknolojilerinin ne kadar kullandığından ziyade nasıl kullandığının da araştırılması gerektiğini söyleyerek, karşı karşıya kalınabilecek riskleri aşağıdaki gibi sıralamaktadır:

 

  • Teknik zararlar; çocukların bilgisayara virüs bulaştırması, casus yazılımların girmesine müsaade etmesi, bilgisayarı bozması. Bunun sonucu olarak var olan belge ve dosyaların kaybedilmesi ve bazı yazılım ayarlarının bozulması.
  • Fiziksel, sosyal ve psikolojik zararlar; aşırı oyun oynamak, dışarıda ya da okulda arkadaşlarıyla etkileşimde olmak yerine eve kapanmak ve şiddet içerikli oyunlar oynamak gibi bilgisayar ve internet kullanımının neden olabileceği zararlar.
  • Hayati zararlar; zararlı içeriklere erişim, kötü niyetli kişilerle temas, istismar ve pedofili.
  • Pornografik öğe, düşmanlık, öfke ve şiddet ihtiva eden yasa dışı içeriğe internet üzerinden maruz kalabilme,
  • Çevrimiçi ortamlarda, kendilerini veya ailelerini tehlikeye atacak adres, kredi kartı numarası evde o an kimin ya da kaç kişinin bulunduğu bilgisi gibi bilgileri üçüncü şahıslara, e posta veya sohbet programları vasıtasıyla iletebilme,
  • İnternet üzerinden ebeveynlerinin kredi kartı ile haber vermeden alışveriş yapabilme,
  • Kendisinden yaşça büyük ve kötü niyetli kişilerle ve suç örgütleri ile haberleşebilme.

 

Yapılan araştırmalar siber zorbalık davranışlarından en çok mağdur olanların gençler olduğunu, topluluk psikolojisiyle teknolojik araçları kullanan siber zorbaların her geçen gün artan tehditlerinin, insan yaşamını olumsuz etkilediğini, böylece kişilerin kaygı ve korku içinde yaşam kalitelerinin olumsuz etkilendiğini ortaya koymaktadır (Bayram ve Saylı, 2011: 144). İnternet ve cep telefonu kullanımının ve internete bağlanma oranının artması, kişilerin siber ortamlarda iletişim kurduklarının açık bir göstergesi olarak ele alınabilir. Bu nedenle siber ortamlarda kurulan iletişim, doğal olarak, siber zorbalık olarak isimlendirilen yeni bir zorbalık türünün ortaya çıkmasına yol açmış gözükmektedir (Özdemir ve Akar, 2011: 609).

 

Konu ile ilgili olarak Ayas ve Horzum (2011) tarafından geliştirilen “Öğretmenlerin Sanal Zorbalık Farkındalık Ölçeği” kullanılarak Horzum ve Ayas (2013) tarafından yapılan çalışmaya göre psikolojik danışmanların sanal zorbalık farkındalık puanlarının ortalamasında cinsiyetlerine göre anlamlı bir farklılık olduğu belirtilmektedir. Ayrıca araştırmada psikolojik danışmanların yaşları ile sanal zorbalık farkındalıkları arasında negatif yönlü, düşük düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur.

 

 

ERGENLERİN KİŞİLİK ÖZELLİKLERİ

 

Genel olarakkişilik, bireyin içsel olarak yaşadığı davranışlarının ve deneyimlerinin altındayatan nedenleri keşfetme olarak tanımlansa da kişilikle ilgili yapılan kuramsal vegörgül çalışmalara bakıldığında, kişilikle ilgili pek çok tanımlamanın yapıldığıgörülür (Cloninger, 2000). Her bir kuram ve kuramcı, kendi kuramsal yapısıbağlamında kişiliği ele alır ve tanımlar. Örneğin Alport’a göre kişilik, bireyiniçsel yapısında yer alan, bireyin duygu ve düşüncelerini yönlendiren bir gerçektir. Rogers’a göre kişilik, bireyin deneyimleri ile şekillenen örgütlenmişkendilik algısıdır. Freud’a göre kişilik, bilinçdışı, örtük ve bilinmeyen bir bütündür. Davranışçılığın önemli temsilcilerinden olan Skinner’e göre kişiliğin yapı olarak tanımlanması gereksizdir (Akt. Aiken, 1999)(Akt: Gül,S. 2009.)

 

Ergenlik, çocuklar ve ailelerinde pek çok değişikliğin meydana geldiği bir dönemi kapsar. Çocuklar, hormonları vasıtasıyla yetişkin olmaya bağladıkça fiziksel olarak değişime uğrar ve duygusal olarak iniş ve çıkışlar yaşarlar. Bazen mutlu, bazen üzgün olurlar ve çoğu zaman da neden böyle hissettiklerini açıklayamazlar. Ancak, bu çağda bulunan bireyler karşı karşıya kaldıkları tüm bu sorunlarını çözerken aynı zamanda bilişsel, sosyal ve duygusal açından da olgunlaşırlar ( Türnüklü ve şahin, 2004: 46). Ergenlerin depresyona girme olasılığı fazladır ve bir kısmı kendine zarar vermek, hatta kendini öldürmek ister. Bu dönemde, anne ve babaların çocuk üstündeki etkisinin azaldığı görülmektedir. Bir bakarsınız, çocuğunuz evde yalnız kalmak veya arkadaşlarıyla vakit geçirmek isteyebilir. Aileyle geçirilen zaman dışındaki her şey onlar için iyidir. Arkadaşlık etmeye başlarlar. Bazı durumlarda arkadaşlarının fikirleri her zaman kabul görür, ancak hâlâ anne babalarının yönlendirme ve tavsiyelerine bağlı hareket ederler.(Akt:Gül,S.2009)

 

Ergenler bilişsel olarak farklı bir yapıdadırlar, çünkü artık soyut kavramları daha çok düşünmeye, daha karmaşık problemler çözmeye, diğer kişilerin bakış açılarını anlamaya başlar ve önceki durumlarına göre ahlaki ve etik bakımdan daha yüksek bir sağduyuya sahip olurlar (tabi bu kesinlikle en yüksek sağduyu seviyesine sahip oldukları anlamına gelmez). Son yapılan araştırmalara göre beyin gelişimi ergenlik boyunca devam eder ve gençlik dönemine kadar sürer (Flannery, 2006: 99). Ergenler, bağımsız olma ve kimliklerini bulma yolunda çok zorlu bir süreçten geçmeye başlarlar ve hayatın neresine uyum sağlamak istedikleri ve nereye gitmek istediklerine karar vermek için bir mücadele içine girerler. .(Akt:Gül,S.2009)

 

 

Ergenlik pek çok değişikliğin ve zorlukların meydana geldiği bir dönemdir, ancak bu dönem kaçınılmaz bir fırtına ve gerilim anlamına gelmez. Her ne kadar birçok aile zaman zaman ergen çocuklarıyla kavga etseler de bu sorun bazı ailelerde fazla olmaktadır. Ne hakkında tartışırlar? Bugün bile yüz yıl öncesinde tartıştıkları konularda tartışmaktadırlar. Anne babalar ergen çocuklarını odalarını temiz tutmadıkları, çöpü dökmedikleri, ayakkabılarını düzenli bırakmadıkları ve bazen haftada bir kere banyo yaptıkları için şikâyet ederler. Anne babalar ve ergenler dini veya siyasi konular yerine daha çok günlük ve olağan konularda tartışırlar. .(Akt:Gül,S.2009)

 

 

2-AMAÇ

 

Araştırmanın amacı ergenlerin kişilik özellikleri ile sanal zorbalık kullanmaları arasındaki ilişkinin incelenmesi.

 

3-ÖNEMİ

 

Ülkemizde kişilik özelliklerine ilişkin birçok çalışma yapılmakla birlikteliteratürde ergenlerin sanal zorbalık kullanımları ile kişilik özellikleri açısından açıklamaya yönelik çalışmanın bulunmadığı görülmüştür. Bu açıdan bakıldığında yapılan çalışmanın alanla ilgili bir boşluğu dolduracağı düşünülmektedir.

 

Ulusal ve uluslararası araştırmalarda değerlerin konu edildiği birçok araştırmaya rastlamak mümkündür. Bu çalışmaların ergenlik dönemini de kapsadığı görülmektedir. Sosyal medya kullanımının her geçen gün arttığı göz önüne alındığında ve sosyal medya kullanımının ergenler üzerindeki etkisi düşünüldüğünde bu çalışma büyük bir önem arz etmektedir. Aynı zamanda ergenlik  dönemindekisaldırganlık eğiliminin sosyal medyaya yansıması ergenleri olumsuz sonuçlarla karşı karşıya bırakmaktadır. Bu olumsuz sonuçların ergenlerde doğurduğu sanal zorbalık ise ergenlerin kişilik özelliklerini etkilemektedir. Bu kapsamda ergenlerin kişilik özellikleri ile sanal zorbalık kullanmaları arasındaki ilişkinin incelenmesi büyük önem kazanmaktadır.

 

4-VARSAYIMLAR (SAYILTILAR)

 

Bu araştırmanın planlanıp yürütülmesinde aşağıdaki varsayımlardan hareket edilecektir.

 

  1. Araştırmaya katılan öğrenciler araştırmaya gönüllü olarak katıldıkları, uygulanan ölçme araçlarına içtenlikle ve doğru olarak cevap verdikleri varsayılmaktadır.
  2. Bu çalışmasında elde edilen sonuçların ergenler için genellenebileceği varsayılmıştır.

 

5-SINIRLILIKLAR

 

Bu çalışmanın sınırlılıkları şu şekilde ortaya konmuştur.

  1. Araştırma, çalışmanın yapıldığı örnekleme ait evrenle sınırlıdır.
  2. Araştırma, Ayas tarafından hazırlanan ‘Sanal Zorbalık Ölçeğinde’ belirtilen önermelerle sınırlıdır.
  3. Araştırma, Goldberg tarafından hazırlanan ‘Beş Faktör Kişilik Envanterinde’ belirtilen önermelerle sınırlıdır.

 

6-TANIMLAR

 

Sanal Zorbalık: Bilgi ve iletişim teknolojilerini kullanarak bir birey yada gruba yapılan teknik ya da ilişkisel tarzda zarar verme davranışlarıdır.

Kişilik: Yetenek ve özellikleriyle toplumsal yaşamda etkili olan insanı, kendine özgü ve benzersiz bir varlık olarak dile getiren kavram.

Ergenlik: Bireyde çocuksu tutum ve davranışlarının yerini yetişkinlik tutum ve davranışlarının aldığı, cinsiyet yetilerinin kazanıldığı, bireyin erişkin rolüne psikolojik ve somatik olarak hazırlandığı dönemdir.

 

7-YÖNTEM

 

Bu bölümde araştırmanın modeli, evreni ve örneklemi, verilerin toplamasında kullanılan araçlar ve toplanan verilerin analizinde kullanılacak istatistik teknikler yer alacaktır.

           

 

            Araştırma Modeli

Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. İlişkisel tarama, İki ya da daha fazla değişken arasındaki ilişkiyi belirlemek ve neden-sonuç ile ilgili ipuçları elde etmek amacıyla yapılmaktadır (Büyüköztürk vd., 2008). Tarama modeli, çok sayıda elemandan oluşan bir evrende, evren hakkında genel bir yargıya varmak amacı ile evrenin tümü ya da ondan alınacak bir grup örnek ya da örneklem üzerinde yapılan tarama düzenlemeleridir (Karasar, 2005).

           

 

            Çalışma Evreni ve Örneklemi

Bu araştırmanın evreni 2014-2015 Eğitim-Öğretim yılında Konya İlinde bulunan ve öğrenim gören ergenler oluşturacaktır. Araştırma çalışma grubu Konya’da bulunan okullar içinden tesadüfî küme örnekleme yöntemi ile seçilecektir.

 

Veri Toplamada Kullanılan Ölçme Araçları:

 

Sanal Zorbalık Ölçeği

 

Bu çalışma ergenliğin ilk ve orta dönemini temsil eden, kentte yaşayan ve okula devam eden ergenlerin sanal ortamdaki zorbalık deneyimlerini farklı yönleriyle ele alan kapsamlı bir projenin bir kısmını oluşturmaktadır (Uçanok, Karasoy ve Durmuş, 2011). Dolayısıyla Sanal Zorbalık Ölçeği sözü edilen proje çalışmasında Siber Zorbalık Envanteri (Erdur-Baker ve Kavşut, 2007; Topçu, 2008) temel alınarak yeniden düzenlenmiş ve psikometrik özellikleri sınanmıştır.

Ölçek ergenlerin son altı ayda sanal ortamda zorbalığa hem maruz kalma hem de bu tür davranışlar uygulama sıklıklarını belirlemeyi amaçlamayan iki paralel formdan oluşmaktadır. Her bir maddedeki a seçeneği ergenlerin kurban olma deneyimlerini, b seçeneği zorba olma deneyimlerini ölçmektedir. Kendini bildirim türündeki ölçek 4’lü Likert tipinde (1 = hiçbir zaman, 2 = bir kere, 3 = iki-üç kez, 4 = üçten çok) puanlanmaktadır. Cep telefonuyla mesajlaşma, forum siteleri, msn, web siteleri, sohbet odaları ve e-posta yoluyla gerçekleşen davranış örneklerini içeren 26 maddeden oluşmaktadır. Daha önceki çalışmalarda elde edilen bulgularla tutarlı olarak ölçeğin hem kurban hem de zorba formu için tek faktörlü bir yapı elde edilmiştir (Erdur-Baker ve Kavşut, 2007; Topçu, 2008). Ölçeğin Cronbach Alfa iç tutarlık katsayısı kurban formu için .92; zorba formu için .93’tür

 

Beş Faktör Kişilik Envanteri

Çalışmada kişilik özelliklerinin ölçülmesinde, Goldberg tarafından Uluslararası Kişilik Envanter Havuzu (International PersonalityItemPool-IPIP) projesi kapsamında geliştirilen, güvenirlilik ve geçerlilik çalışmaları yapılmış Uluslararası Kişilik Envanteri (International Personality Inventory-IPI) kullanılmıştır (Goldberg, 1999; Goldberg ve ark., 2006). Araştırmada veriler bu envanterin 50 soruluk kısa versiyonu ile toplanmıştır. Envanterde her bir kişilik özelliği ile ilgili 10, toplamda 50 soru bulunmaktadır.Cevaplar 5‟li likert ölçeği (1=Kesinlikle Yanlış, 5=Kesinlikle Doğru) ile alınmıştır. Yüksek puanlar kişilerin yüksek seviyede dışadönük, uyumlu, sorumlu, duygusal olarak dengeli ve açık olduklarını göstermektedir. Envantere yapılan güvenirlik analizi sonucunda, tüm ölçeğin Cronbach alfa katsayısı .89, olarak tespit edilmiştir. Her bir boyuta ilişkin yapılan güvenirlilik analizi sonucunda, dışadönüklük boyutunun Cronbach alfa katsayısı .79, uyumluluk boyutunun .79, sorumluluk boyutunun .81, duygusal denge boyutunun .79 ve açıklık boyutunun ise .75 olarak bulunmuştur.

 

VERİLERİN ANALİZLERİ:

Araştırmanın amacı doğrultusunda araştırmada pearson çarpım momentler korelasyon katsayısı ve regresyon analizi kullanılmıştır.

 

KAYNAKÇA

 

Aktan, E.,& ÇAKMAK, V. (2015). Halkla ilişkiler öğrencilerinin sosyal medyadaki siber zorbalık duyarlılıklarını ölçmeye ilişkin bir araştırma (A researchrelatedtothecalculation of sensitivityforcyberbullying in socialmediaamongthestudents of publicrelations). Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 3(2).

 

Eryilmaz, A.,&Öğülmüş, S. (2010). Ergenlikte öznel iyi oluş ve beş faktörlü kişilik modeli. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(3).

 

Gül, S. K.,& Güneş, İ. D. (2009). Ergenlik Dönemi Sorunları ve Şiddet. Sosyal Bilimler Dergisi, 11(1), 80.

 

İnselöz, N. T.,&Uçanok, Z. Ergenlerde Sanal Zorbalık: Nedenler, Duygular ve Baş Etme Yollarının Niteliksel Analizi.

 

Tabak, A.,Basim, H. N., Tatar, İ., Çetin, F., & Enstitüsü, S. B. (2010). İzlenim Yönetimi Taktiklerinde Beş Faktör Kişilik Özelliklerinin Rolü: Savunma Sanayisinde Bir Araştırma. Ege AcademicReview, 10(2).

 

Muhittin Özdemir

Muhittin Özdemir

NEÜ Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Yüksek Lisans.
Muhittin Özdemir

Latest posts by Muhittin Özdemir (see all)

2 Bu yazı hakkındaki yorumlar

  • Parlak Jurnal

    1 Ocak 2017 at 20:56
    Gerçekten güzel bir çalışma. Sanal saldırı-emobbing gibi kavramlar üzerinde çokca durulması gerektiğini düşünüyorum. Zira insanlar sosyal medya üzerinden kendilerine suni bir kişilik yaratıyorlar ve bu kişilikleri üzerinden fikirlerini belirtiyorlar. Bu fikir belirtme sırasında ise ekstrem-uç ifadelerde bulunuyorlar(kendilerini gizli sanarak) halbuki işin hiçte böyle olmadığı apaçık ortada.
  • Muhittin Özdemir

    9 Mayıs 2017 at 02:53
    öncelikle yorumunuz için teşekkürler. Özellikle ergenler üzerinde yaptığım çalışmada kişilerin sanal ortamda kendilerince oluşturdukları bu sahte kimliklerin gerçek hayatlarına yansıdıkları da görülüyor. Bu da kişinin gelecekteki hayatını tehlikeye sokabiliyor. Ayrıca toplum düzenini de bozuyorlar. Buna bir önlem alınması veya bu konuda önleyici rehberlik hizmetlerinin sunulması gerektiğini düşünüyorum.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

© 2016 uzam.org içeriği 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ile
5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu tarafından korunmaktadır.
Hakkında|İletişim|Gizlilik Politikası|Kullanım Şartları – İçerik Hakları|Sitemap